Volk en cultuur 1
Fransen hebben een sterk ontwikkeld nationaliteitsgevoel; ze zijn in de eerste plaats Frans. Maar in feite stammen ze af van verschillende migrantenvolkeren uit het Midden-Oosten, Noord-Afrika, Centraal-Azië en de Scandinavische landen.Het duidelijkst is dat te zien aan de Basken, een volk in Zuidwest-Frankrijk en Noord-Spanje, waarvan de oorsprong onbekend is. Dit is overigens een volk dat niet is opgegaan in de Franse smeltkroes, een eigen identiteit heeft en streeft naar zelfbestuur.
De sterkste wortels van de huidige Fransen liggen bij de Galliërs, die tussen 500 voor Christus en 500 n. Chr. vanuit Centraal-Europa het gebied binnentrokken. Ook Germaanse volken en de Noormannen hebben hun steentje bijgedragen, net als – meer recentelijk – de immigranten uit voormalige Franse koloniën.
Driekwart van de Franse bevolking is officieel rooms-katholiek, maar net als in veel andere westerse landen gaan er nog maar weinig mensen wekelijks naar de kerk.
Aan het begin van de 19de eeuw was Frankrijk het dichtstbevolkte land in Europa. Maar daarna was de bevolkingsgroei bijzonder laag: tot de Tweede Wereldoorlog zelfs de laagste van Europa. Daar kwam verandering in toen de overheid maatregelen nam om het aantal geboorten te stimuleren (o.m. de invoering van kinderbijslag).
Nu heeft Frankrijk ruim 60 miljoen inwoners. De bevolking is ongelijk verdeeld over het land. Ruim driekwart van de Fransen woont in stedelijk gebied; een op de vijf woont in de agglomeratie Parijs.
De bevolkingsgroei na de Tweede Wereldoorlog is voor een deel te verklaren door immigratie uit de ex-koloniën. Die immigratiegolf stelt Frankrijk voor problemen: veel allochtonen wonen onder vaak slechte omstandigheden in troosteloze voorsteden (banlieus) en zijn slecht geïntegreerd in de Franse samenleving.
Franse kinderen volgen vijf dagen per week lager onderwijs. Woensdag is een vrije dag maar op zaterdagochtend is er school. Dit systeem staat ter discussie en wordt niet overal meer gevolgd. Sommige scholen geven nu les op woensdag- in plaats van zaterdagochtend.
Naast universiteiten kent Frankrijk zogeheten Grandes Ecoles. Deze militaire, technische en ambtelijke elite-opleidingen stammen uit de tijd van Napoleon. De Franse captains of industry en de ambtelijke en politieke top hebben vaak hun opleiding genoten aan een Grande Ecole.
[Vervolg: Volk en cultuur 2]