Geschiedenis 3
[Vervolg van Geschiedenis 2]
In 1853 vroegen de Amerikanen om toestemming handel te drijven met Japan. Een jaar later werd die toestemming gegeven en werden twee havens voor Amerikaanse schepen opengesteld. De macht van de Tokugawa-clan nam verder af en in 1868 werd de laatste shogun van die clan door de daimyo’s (krijgsheren) gedwongen af te treden. De macht kwam weer in handen van de keizer, die zijn zetel verplaatste naar Edo. Die stad werd omgedoopt in Tokyo, wat "hoofdstad van het oosten" betekent.
De daimyo’s bleven echter grote invloed houden. Zij hadden immers de keizer weer aan de macht geholpen. Zij schaften het feodale systeem af en namen het initiatief tot een grondwet. In 1890 werd voor het eerst een parlement geïnstalleerd, naar Brits model. Tegelijkertijd ontwikkelde Japan een veroveringsdrift. In 1894 brak er een oorlog uit tussen Japan en China om het Koreaanse schiereiland. Japan veroberde Korea, Formosa (Taiwan) en Mantsjoerije (in het noordoosten van China). Onder internationale druk moest Japan die gebieden weer afstaan, waarop Rusland Mantsjoerije bezette. Daarop verklaarde Japan de oorlog aan Rusland en kreeg het land alsnog Korea en het zuiden van Mantsjoerije in handen.
Tijdens de Eerste Wereldoorlog beleefde Japan een enorme economische groei. De scheepswerven en fabrieken kregen de ene na de andere order van de geallieerde landen. De zwakke keizer Taisho werd al voor zijn dood door kroonprins Hirohito opgevolgd. Eerst werd Hirohito regent, na de dood van zijn vader in 1926 besteeg hij de troon.
De economische crisis van de jaren '30 leidde ook in Japan tot sociale onrust. Er waren demonstraties tegen politici en rijke zakenlieden. Het leger echter kon rekenen op onvoorwaardelijke steun van het volk. Japan veroverde in de jaren dertig grote delen van China. In 1940 sloot Japan het zogeheten Driemogendhedenverdrag met nazi-Duitsland en fascistisch Italië. De betrekkingen met Groot-Brittannië en de Verenigde Staten verslechterden, omdat die landen China steunden.
Op 7 december 1941 deed Japan een verrassingsaanval op Pearl Harbor, een Amerikaanse marinebasis op Hawaï. De Amerikanen konden zich daardoor niet langer afzijdig houden van de Tweede Wereldoorlog. In datzelfde jaar veroverde Japan het ene land na het andere: Hongkong, Maleisië, Singapore, Nederlands-Indië (het tegenwoordige Indonesië), de Filippijnen, Birma en eilandjes in de Stille Oceaan. Net als de nazi’s in Europa richtte Japan concentratiekampen in. De gevangenen leefden onder erbarmelijke omstandigheden en de Japanners voerden een bruut regime.
In 1944 werden de rollen omgedraaid. Het Amerikaanse leger behaalde de ene overwinning na de andere. In de zomer van 1945 werden luchtaanvallen uitgevoerd op Japan, maar dat land was nog niet bereid zich over te geven. De Amerikanen besloten daarop een zwaar middel toe te passen. Op 6 augustus 1945 werd de Japanse stad Hiroshima verwoest door een atoombom. Drie dagen later werden ook de voorsteden van Nagasaki door zo’n bom getroffen.
Op 14 augustus 1945 maakte keizer Hirohito bekend dat Japan de strijd staakte. De officiële overgave werd op 2 september getekend aan boord van het Amerikaanse oorlogsschip Missouri.
Frits Mulder, Taal en tekst.