Gdańsk
Gdańsk (Danzig) ligt in een langgerekt stedelijk gebied, waartoe ook Gdynia en de badplaats Sopot behoren. Het is de belangrijkste havenstad van Polen en de bakermat van de vrije vakbond Solidariteit.
De haven is het best te bekijken door een rondvaart te maken. Uiteraard kom je dan langs de Lenin Scheepswerven, waar Lech Walesa de arbeiders opriep het werk neer te leggen uit protest tegen de communisten.
De stad heeft prachtig gerestaureerde kerken. De topattractie is de Mariakerk (Kosciol Mariacki), de grootste kerk van Polen. Er kunnen maar liefst 25.000 mensen in! Het gewelfde dak steunt op gotische pilaren. De kerk heeft 31 zijkapellen en 300 grafstenen. De middeleeuwse klok is een belevenis, vooral om 12 uur. Dan komen beeldjes van de 12 apostelen tevoorschijn, gevolgd door de duivel.
Net als andere belangrijke Poolse steden kent ook Gdańsk zijn Koninklijke Weg. Aan het einde ervan stond de gevangenis Przedbramie. Het is nu een museum. Je kunt zien welke martelmethoden in vroeger tijden in de gevangenis werden toegepast.
Dlugi Targ (Lange Markt) is de winkelstraat van Gdańsk. Je bereikt die door onder de Gouden Poort door te lopen. Die poort is overigens alleen ter versiering van de stad opgericht; hij was nooit onderdeel van de verdedigingsmuur. Naast winkels vind je er vele restaurants en ook het voormalige raadhuis (Ratusz Miejski). Het is nu het Museum van Gdańsk. Hoewel het gebouw tijdens de oorlog totaal werd verwoest, is veel van het interieur origineel. Het meeste huisraad was op tijd in veiligheid gebracht. In het museum hangen ook foto’s van Gdańsk in 1945. Vergelijk de situatie van toen met nu; de metamorfose is indrukwekkend.
Het Malbork-kasteel is een van de grootste middeleeuwse burchten van Europa. Het was letterlijk een onneembare vesting, want zolang de Teutoonse (Germaanse) ridders er woonden, werd het nooit door anderen veroverd. Het complex werd tussen de 13de en 14de eeuw gebouwd en vele wanden zijn versierd met fresco’s. In het kasteel zijn ook een wapenmuseum en een sieradenmuseum gevestigd.
Wat sieraden betreft is Gdańsk beroemd om het gebruik van barnsteen. In de stad vind je talloze winkeltjes en galeries die zich daarin hebben gespecialiseerd. En de prijzen in Polen liggen (nog) ver beneden die in het Westen.
Frits Mulder, Taal en tekst.